Hedef belirlemek ve bu hedeflere ulaşmak üzere çalışmalar yapmak sadece lise öğrencilerine değil, geleceği için hayalleri bulunan herkese fayda sağlayabilecek hayati bir uygulamadır. Doğru hedef belirme çalışması öğrencilerin güdülenmesini, harekete geçmesini kolaylaştıran oldukça önemli unsurlardan biridir.

Lise kademesinde ise öğrencilerin özellikle ara sınıflardan itibaren iyi bir kişilik yetenek ve ilgi analizi yapıp ulaşmak istedikleri hedefleri belirlemeleri, yapılan doğru planlama ile ister puan veya sıralama, ister bölüm ve meslek hedefi olsun aşama aşama bu hedefleri gerçekleştirmeye çalışmaları son derece önemlidir. Çünkü unutulmamalıdır ki hedefsiz bir eğitim hayatı zifiri karanlıkta dolaşmaya benzer, öğrenci ne yöne gittiğini bilemez ve geleceğine ışık tutamaz. Bu bağlamda hedef, zifiri karanlıkta yol alırken bizlere yol gösteren ışık gibidir.  

Lise öğrencileri hedef belirlerken nasıl bir yol izlemeli?

Peki hedef belirlerken lise öğrencilerimiz nasıl bir yol izlemeli? Bu noktada öğrencinin kendini tanıması, akademik yeteneklerin farkında olması, kişilik özelliklerini bilmesi ve ilgilerini tespit edebilmesi ilk aşamada son derece önemli. Çünkü bu sayede öğrenci kendisine uygun ve doğru bir hedef seçip, ilerleyen dönemlerde seçtiği hedeften vazgeçmeden yoluna devam edecektir. Bu noktada çeşitli envanterler aracılığıyla ilgi, yetenek ve kişilik özelliklerini belirlemek ve kendini tanımak oldukça değerli.

Doğru bir hedef belirlemek istiyorsak hedeflerimiz açık, gerçekçi ve ulaşılabilir olmalıdır. Aynı zamanda hedeflerimiz kontrol edilebilir olmalıdır. Bu sayede öğrenci hedefi doğrultusundaki çalışmalarını, ilerlediği yolu gözlemleme ve nerede hata yaptığını keşfetme fırsatı yakalayıp hedefine bir adım daha yaklaşma şansı elde edebilir.

Doğru bir hedef belirleme yapabilmek için öğrencilerimize vereceğimiz önemli bir öneri hedeflerin kısa, orta ve uzun vade şeklinde zamansal aralıklara bölünmesidir. Kısa vadeli hedefler genelde bir hafta ila 15 gün içerisinde planlananları, orta vadeli hedefler genelde birkaç aylık periyodları, uzun vadeli hedefler ise kişinin en az 1 ila 5 yıl içerisinde ulaşmayı istediklerini içermelidir. Bu noktada hedeflerin planlamasının iyi yapılması hedeflere ulaşmak açısında son derece önem arz etmektedir.  

Örneğin; son deneme sınavınızdan 300 puan aldığınızı varsayalım. Bu noktada bir sonraki sınavda kısa vadede 450 puan hedeflemek hem gerçekçilikten uzak olacak hem de üzerinizde ciddi bir psikolojik baskı oluşturacaktır. Deneme sınavınızda kendinizi rahat hissetmeyecek ve bilginizi aktarmada zorluk yaşama olasılığınızı ciddi şekilde artacaksınız demektir. Bu noktada hedefleri zamansal aralıklara bölmek, gerçekçi hedefler belirlemek hem üzerinizdeki baskıyı azaltacak hem de çalışma motivasyonunuzu artıracaktır.

Son olarak hedef belirleme çalışmanızı somutlaştırmak için hedeflerinizi listeleyebilir, hedeflerinizi ne kadar süre içerisinde tamamlayacağınız ile ilgili planlama yapabilirsiniz. Bu sayede hedefinize ulaşmak için gerekli motivasyonu da yukarı çekmiş olacaksınız.

Hedef belirlemek tüm lise kademesi öğrenci için önemli olsa da özellikle YKS öğrencileri olarak tanımladığımız 11 ve 12. sınıf öğrencileri için sınava doğru hazırlanmada vazgeçilmez bir unsur olmalıdır. Hedefi olan öğrenciler ders çalışmak için gerekli içsel motivasyonu sağlamada hedefsiz öğrencilere göre ciddi bir üstünlük sağlarlar. Unutulmamalıdır ki ünlü düşünür Montaigne’nin de dediği gibi “Hedefi olmayan gemiye hiçbir rüzgâr yardım edemez”.

Özcan Ölmez
Rehber Öğretmen
Şirinyer Sınav Anadolu Lisesi